Faiz Hesaplama Nasıl Yapılır?
Faiz hesaplama, belirli bir süre için yatırdığınız paranın ne kadar getiri sağlayacağını bulmak için kullanılır. İki temel yöntem vardır:
- Basit Faiz: Faiz yalnızca anapara üzerinden hesaplanır. Kazanılan faiz anaparaya eklenmez. Formül: Faiz = Anapara × Oran × Süre
- Bileşik Faiz: Her dönem sonunda kazanılan faiz anaparaya eklenir ve yeni dönem bu toplam üzerinden faiz işler. Formül: Toplam = Anapara × (1 + Oran/n)^(n×Süre)
Basit Faiz ve Bileşik Faiz Karşılaştırması
Aşağıdaki tablo, 100.000 ₺ anapara ve %40 yıllık faiz oranı ile farkı göstermektedir:
| Süre |
Basit Faiz Getirisi |
Bileşik Faiz Getirisi |
| 1 Yıl | 40.000 ₺ | 48.213 ₺ |
| 2 Yıl | 80.000 ₺ | 119.562 ₺ |
| 3 Yıl | 120.000 ₺ | 225.219 ₺ |
| 5 Yıl | 200.000 ₺ | 587.697 ₺ |
Mevduat Faizi Hesaplama
Bankaya yatırdığınız vadeli mevduat için faiz hesaplarken şu adımları izleyin:
- Brüt faiz: Anapara × (Yıllık Oran ÷ 365) × Vade Gün Sayısı
- Stopaj kesintisi: Brüt faiz × %15 (TL mevduat için)
- Net faiz: Brüt faiz - Stopaj
Örneğin 100.000 ₺'yi %45 yıllık faizle 90 gün vadeli mevduata yatırırsanız: Brüt faiz = 100.000 × (0,45 ÷ 365) × 90 = 11.096 ₺. Stopaj = 11.096 × 0,15 = 1.664 ₺. Net faiz = 9.432 ₺.
Türkiye'de Mevduat Stopaj Oranları
| Mevduat Türü |
Stopaj Oranı |
| TL Vadeli Mevduat (6 aya kadar) | %15 |
| TL Vadeli Mevduat (1 yıla kadar) | %12 |
| TL Vadeli Mevduat (1 yıldan uzun) | %10 |
| Döviz Mevduatı | %20 |
| Katılım Bankası Kâr Payı | %15 |
Sıkça Sorulan Sorular
Basit faiz nedir?
Basit faiz, yalnızca anapara üzerinden hesaplanan faizdir. Kazanılan faiz anaparaya eklenmez. Formül: Faiz = Anapara × Faiz Oranı × Süre.
Bileşik faiz nedir?
Bileşik faiz, hem anapara hem de daha önce kazanılan faiz üzerinden hesaplanan faizdir. Her dönem sonunda faiz anaparaya eklenir ve bir sonraki dönem bu yeni tutar üzerinden faiz işler. "Faizin faizi" olarak da bilinir.
Basit faiz ile bileşik faiz arasındaki fark nedir?
Basit faizde getiri her dönem aynıdır çünkü sadece anapara üzerinden hesaplanır. Bileşik faizde ise getiri her dönem artar çünkü önceki dönemin faizi de anaparaya eklenir. Uzun vadede bileşik faiz çok daha yüksek kazanç sağlar.
Mevduat faizi nasıl hesaplanır?
Mevduat faizi genellikle basit faiz yöntemiyle hesaplanır: Brüt Faiz = Anapara × (Yıllık Oran ÷ 365) × Gün Sayısı. Net faiz için %15 stopaj kesintisi düşülür.
Stopaj nedir?
Stopaj (tevkifat), mevduat faizi, repo gibi finansal gelirlerden kaynakta kesilen vergidir. Türkiye'de TL mevduatlar için stopaj oranı vadeye göre %10-%15, döviz mevduatları için %20'dir.
Vadeli mevduatta faiz nasıl işler?
Vadeli mevduatta paranız belirlenen süre (32, 90, 180, 365 gün vb.) boyunca bankada kalır ve vade sonunda faiz kazanırsınız. Vade bozulursa genellikle vadesiz mevduat faizi (çok düşük) uygulanır.